Eugeniusz Gardziński - odważny i niepokorny

2 lutego 2018; 18:25

Grojec24.net

13 komentarzy

Eugeniusz Gardziński

Eugeniusz Gardziński urodził się 23 grudnia 1904 r. w Mogielnicy. Już od najmłodszych lat był odważny i niepokorny, także w stosunku do zaborców.

Namówiony przez starszych kolegów, strzelił z procy w portret cara. Na szczęście, dzięki negocjacjom  z policjantami, nie poniósł konsekwencji. Pomimo różnych wybryków ukończył szkołę mogielnicką z prawie samymi piątkami.

W roku 1917/18, gdy powiat grójecki znajdował się pod okupacją niemiecką, rozpoczął naukę w 4-klasowej Męskiej Szkole Powiatowej (progimnazjum) w Grójcu.

Jeden z punktów ówczesnego kodeksu ucznia mówił, że  najważniejszy jest Pan Bóg:

"Pamiętaj, że Wszechobecny, Wszystkowiedzący i Wszechmocny Bóg widzi, przenika i sądzi wszystkie myśli, zamiary i czyny twoje".

Otrzymał promocję do klasy III, ale z powodu złej sytuacji finansowej rodziców musiał spędzić jeden rok w Mogielnicy, pobierając  lekcje prywatne. Naukę wznowił jako uczeń  IV klasy Państwowego Gimnazjum im. A. Mickiewicza w Warszawie. Później uczęszczał do innego gimnazjum.

W  Mogielnicy otwarto Państwowe Seminarium Nauczycielskie, które stało się kuźnią nauczycieli naszego powiatu. W 1922 r. wstąpił od razu na III kurs. W 1925 r. uzyskał świadectwo maturalne, a w 1935 r. ukończył Państwowy Wyższy Kurs Nauczycielski  o profilu fizyczno-matematycznym w Warszawie. Pracę nauczyciela rozpoczął w Szkole Powszechnej w Górze Kalwarii, gdzie przeszedł dobrą praktykę. W 1935 r. wygrał konkurs na kierownika szkoły w Borowem, a także otrzymał klucze do swojego mieszkania o wymiarach 3x3m, w którym zamieszkał  z żoną Klementyną. Szkoła w Borowem już po dwóch latach  była placówką  III stopnia z 7 klasami - takich szkół w powiecie było niewiele. W szkole, mającej bardzo dobre notowania u  zwierzchników oświaty, rozwijało się harcerstwo pod okiem nauczyciela Ludwika Michalskiego, a wychowanie patriotyczne łączono  z kultem Marszałka Józefa  Piłsudskiego.

Kiedy nastał wrzesień 1939 r.,  Gardziński miał już za sobą służbę wojskową w 33 Pułku Piechoty.  Nic nie wiedząc  o pakcie Ribbentrop-Mołotow, wybrał się z kolegą, kierownikiem szkoły w Przybyszewie, na wschód  Polski, by w szeregach armii rezerwowej bronić Ojczyzny.  Gdy 17 września Armia Czerwona przekroczyła granice Polski,  spodziewając się najgorszego, postanowili wrócić do domu. A oficerowie, myśląc, że Sowieci chcą nam pomóc, wyszli im naprzeciw, by potem zginąć w Katyniu…

W czasie okupacji  Eugeniusz Gardziński prowadził tajne nauczanie, działał w Szarych Szeregach i Armii Krajowej. W szkole w Borowem państwo Gardzińscy  przechowywali Żydów. Wśród uratowanych przez  nich Żydów była dziewczynka, której rodzice zginęli w Powstaniu w Getcie. Została ich przybraną córką.

W 1986 r.  Rada  przy Instytucie Pamięci Narodowej "Yad Vashem" uhonorowała Eugeniusza i Klementynę Gardzińskich Medalem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata

Tymczasem dzieci państwa Gardzińskich osiągnęły wiek licealny, więc naturalnym krokiem była przeprowadzka do Grójca. W 1946 r. Panu Eugeniuszowi powierzono kierowanie PSP Nr3 w Grójcu. Koledzy dyrektorzy  z "1" i "2" nie przypuszczali, że tak doskonale poradzi sobie z młodzieżą, uważaną za najtrudniejszą w mieście.  Spowodował, że "Trójka" stała się jedną z najlepszych szkół w powiecie, a według wielu najlepszą w Grójcu.

Sam był wzorem dżentelmena  i nauczyciela. Nienaganny styl, garnitur i maniery wzbudzały respekt i szacunek. Pierwszy przychodził, a ostatni wychodził ze szkoły.  Jego maksyma zawodowa brzmiała: "szkoła jest dla ucznia, nie dla nauczyciela".

Kiedyś, w latach 50-tych, Pan Eugeniusz, widząc w jednej ze swoich uczennic potencjał na nauczyciela, odradził jej pójście do szkoły pedagogicznej, tłumacząc, że zawód nauczyciela nie jest dochodowy.  „Ty, Halinko, po śmierci mamy powinnaś pójść do Technikum Ekonomicznego i zdobyć zawód, który da Ci chleb” – powiedział. Wiedząc, że nauczyciele nie są odpowiednio wynagradzani za swoją pracę, potrafił zadbać o przyszłość swoich uczniów.

Jego  syn zapamiętał dwa momenty, kiedy ojciec się rozkleił. Po raz pierwszy było to majowym rankiem 1935 r., gdy wszedł do kuchni i oznajmił: „Marszałek Piłsudski nie żyje", a po raz drugi przed pójściem na wojnę. Zdradził jeszcze, że podczas pracy w szkole przeszedł 3 zawały.

Po wojnie Urząd Bezpieczeństwa traktował go jako osobę niepewną politycznie. Był bezpartyjny. Rzadkością było w Polsce, że kierownik miejskiej szkoły  nie należał do PZPR. Dlatego omijały go odznaczenia. U schyłku życia, widząc jak inni otrzymują ordery, nagrody i tytuły,  z lekkim żalem wyznał sąsiadce, obecnej Dyrektorce "Trójki" Pani  Beacie Góreckiej, że on za wszystko, co zrobił dla szkoły, dzieci, nauczycieli i rodziców, dostanie najwyżej krzyż na cmentarzu.

29 grudnia 1991 r., a więc 3 lata po śmierci ukochanej żony, odszedł na zawsze. Pozostał w naszej pamięci jako wzór patrioty, nauczyciela i pedagoga. Doceniony przez państwo Izrael, w Grójcu do dziś jeszcze nie doczekał się godnego upamiętnienia.

Dariusz Gwiazda

Pisząc ten artykuł, korzystałem z książki 50-lecie Publicznej Szkoły Podstawowej Nr 3 im. ks. Piotra Skargi. Wstęp do monografii (Grójec 18 września 1997 r.) autorstwa Remigiusza Matyjasa. Książka powstała z inicjatywy Dyrektor Anny Soleckiej.

TAGI:

Komentarze (13):

KUSY; 3 lutego 2018, 18:13

Brawo Darek . Nareszcie ktoś pisze prawdę. Miałem lekcje z Panem Gardzińskim.

33BB; 4 lutego 2018, 12:41

Ciekawy artykuł, warto pisać o takich bohaterach:-)

kaska; 4 lutego 2018, 16:53

Kończyłam trójkę za czasów p.Gardzinskiego. Spoko gość. Zawsze mile go wspominam.

profesor; 5 lutego 2018, 09:43

Zawsze identyfikował się ze swoimi uczniami i dbał jak o własne dzieci. Dzisiaj takich pedagogów brakuje!

laura; 7 lutego 2018, 11:09

W tamtych czasach nie było dyrektorów szkół podstawowych, byli kierownicy. W "trójce" młodzież nie należała do najtrudniejszej, to przesada.

Laura; 7 lutego 2018, 11:48

Laurko, doczytałem i tekst dotyczy dyrektorów "1" i "2" - co nie przekłamuje historii, bo to zawsze szef. Analogicznie jakby nazwał Naczelnika Gminy - "Burmistrzem". Chociaż w tym przypadku obowiązki takie same ale przywileje i sposób wyboru już nie.

Do trudnej młodzieży to widać, że nie nie chcesz pamiętać lub nie znasz tamtego Grójca. Do szkoły chodziła ul.Mszczonowska i podwórka wokół parku przy TAXI - gdzie młodzież nie była łatwa

absol..; 9 lutego 2018, 12:41

Uczeszczalem .do szkoly nr. 3 w latach 1950/57 .Do szkolychodzila ul. Mszczonowska,Zatylna, Koscielna,Ogrodowa,Bagno,Stoki, Worowska Cierniowka,Kobylin,Mieczyslawowka,Odrzywolek. Podworka przy Parku nie nalezaly do Szkoly nr. 3 Postoj TAXI byl blizej Kina obecnie Pomnik Jozefaabs.
. Pilsudskiego

Andrzej; 6 lipca 2018, 10:34

Uczył ... to mało powiedziane.
Dawał przykład staranności, bezkompromisowości, odwagi i systematyczności forsując wysoki poziom kultury i pragmatyzmu. Pokazywał nam - dzieciom komunizmu - prawdziwe i ponadczasowe wartości.
To był mój "Pan od matematyki".
Niezapomniany.

Jani; 6 lipca 2018, 18:58

Ktorzy nauczyciele jeszcze uczyli wtedy w tej szkole?
Moze napisac bo jestem ciekaw.

____________________________________
Pozdrawiam absolwentów tamtych pięknych czasów :-)

Sławomir Sygnarek; 29 października 2018, 20:35

Pan Gardziński był moim sąsiadem i przez pewien czas nauczycielem matematyki.Nauczył mnie jazdy na rowerze.Jego zona udzielała mi korepetycji z rosyjskiego (bezpłatnie).Dom miał urządzony jak z przedwojennych filmow -stare meble ,cięzkie kotary,haftowane serwetki bardzo mi się podobało. Czesto wciągał mnie w dziwne dyskusje ,które dopiero po latach mogłem docenic. Bardzo ciepło Go wspominam. Jako mieszkańcy GRÓJCA tak jak napisał Pan Dariusz Gwiazda powinnismy zadbac o godne upamiętnienie Pana Eugieniusza Gardzińskiego.

Darek z Mszczonowskiej; 4 lutego 2019, 12:18

Pana kierownika Eugeniusza Gardzińskiego wspominam z wielkim szacunkiem. Miałem szczęście (trochę z Jego pomocą), że chodziłem do Trójki przez 8 lat. Kierownik Gardziński był wychowawcą i nauczycielem matematyki mojej klasy. Pamiętam, że był bardzo wymagając i surowy, ale sprawiedliwy i potrafił docenić wiedzę i umiejętności uczniów. Miał przez nieprzyjemne spotkania (szczególnie w parku) wracając wieczorami do domu. On mnie naprawdę nauczył matematyki i dzięki temu poszedłem w tzw. szeroki świat. Pan Gardziński był ostatnim Kierownikiem SP nr 3 w Grójcu, później byli już tylko dyrektorzy.

Stefan Wu; 4 lutego 2019, 20:31

Szacunek dla Pana nauczyciela. Ciezko dzis o takich.
Dzieki za wspomnienia Darek, Andrzej i Sławek :-)
Pozdrawiam

kaska; 26 marca 2019, 18:59

Wspaniałym człowiekiem - nauczycielem była p Zielińska p.Calow p Wilnowicz p.Niedolistek wiele innych których nazwisk nie pamiętam. To była wspaniała szkoła 🎒. Ukończyłam ja w 1971r. Żadna szkoła nie dorównuje"tamtej 3".

Napisz komentarz:

Twój nick:

Treść komentarza:

Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu. Redakcja portalu Grojec24.net nie ponosi odpowiedzialności za ich treść. Każdego użytkownika obowiązują zasady komentarzy.

 



Najnowsze artykuły

Usługi programistyczne dla firm – integracja systemów informatycznych Dziś, gdy firmy korzystają z oprogramowania informatycznego...
Wspaniały Piknik Vivat Pułaski W niedzielne popołudnie 7 lipca odbył się 7. Piknik...
Ulica Kościelna zamknięta Od wtorku ulica Kościelna w Grójcu została zamknięta dla...
Dofinansowania dla Rodzinnych Ogrodów Działkowych Gmina Grójec pozyskała dofinansowanie o kwocie 12 tysięcy z...
Wypadek na skrzyżowaniu w Głuchowie W środę rano na skrzyżowaniu dróg lokalnych z drogą krajow...
www.AUTOdoc.pl

Najnowsze ogłoszenia

... Przeprowadzki ADEXIM to firma założona w 2000 roku.
Wychodzimy...
Posadzkarz, Elektryk, Monter instalacji... Niemiecka firma poszukuje do pracy od zaraz pracowników na stanowiska:...
Kucharz/młodszy kucharz-Niemcy Hotel LANG zatrudni w swojej restauracji pracownika na stanowisku Kucharz/...
Tokarz/ Frezer, Monter, Stolarz -... Niemiecka firma poszukuje do pracy od zaraz pracowników na stanowiska:...
Cieśla, Murarz, Operator wózka -... Niemiecka firma budowlana Betonwerk Bieren GmbH poszukuje pracowników...

Firmy z Grójca i okolic

ModlinBus - dojazd do Modlina ModlinBus to linia busów na lotnisko Modlin. Oferta ModlinBusa jest...
CityBus - przejazd busem do Modlina Profesjonalna firma transportowa, o ugruntowanej pozycji na rynku, CityBus,...
GRUPA ZIKOM Sp. z o.o. Twój komputer lub laptop nagle odmówił chęci współpracy? A może po prostu...
Centrum Efektywności Jesteśmy firmą doradczą i szkoleniową. Wspieramy rozwój firm regionalnych,...
Prezenty Driving Experience - przejazd... Prezenty Driving Experience to specjalnie przygotowana oferta prezentów...

2013-2019 © Grojec24.net - informacyjny portal mieszkańców.

Wydawcą portalu jest AaaMedia.pl.